Ocalić od zapomnienia

50 lat temu przestało istnieć Liceum Pedagogiczne w Biłgoraju. Do 1969 r. Liceum Pedagogiczne w Biłgoraju ukończyło 780 absolwentów, wśród nich Stanisław Grabias, Roman Tokarczyk, Zygmunt Dechnik.

Stanisław Grabias urodził się 7 grudnia 1942 r. w Soli koło Biłgoraja. Więzi emocjonalne z tym pięknym zakątkiem Lubelszczyzny łączą go przez całe życie. Stanowią ważną cechę osobowości i jego poglądów na świat. Jego troską było i jest otworzenie szans rozwoju i zdobycia wykształcenia dla młodzieży z mniejszych miejscowości.

Prof. zw. dr hab. Stanisław Grabias, jako dziekan Wydziału Humanistycznego UMCS, przyczynił się do powołania Kolegium Licencjackiego UMCS w Biłgoraju. Doświadczenia nabyte w rodzinnym domu ukształtowały w nim postawę szacunku wobec ludzi, realizm w patrzeniu na świat i skromność w sposobie bycia.

W latach 1962-1967 studiował filologię polską na UMCS w Lublinie. Po uzyskaniu magisterium pracował w Katedrze Języka Polskiego jako asystent prof. Leona Kaczmarka, a następnie w Zakładzie Języka Polskiego pod kierunkiem prof. Teresy Skubalanki. To ona ukształtowała jego postawę badawczą i metodologiczną, którą rozwija całe swoje życie i przekazuje studentom i podległym mu pracownikom w Zakładzie Logopedii i Językoznawstwa Stosowanego UMCS. W 1974 roku po obronie rozprawy doktorskiej odbył 1,5-roczny staż naukowy w Czechosłowackiej Akademii Nauk w Pradze. Tam zrodził się pomysł o ekspresywności języka (praca wydana w 1981 roku). Jego praca habilitacyjna uzyskała nagrodę Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego. W latach 80. na polecenie rektora UMCS zorganizował Studium Języka Polskiego dla cudzoziemców i kierował nim przez 10 lat. W latach 1986-1988 prof. Grabias pracował jako lektor i wykładowca języka polskiego na Uniwersytecie im. Michała Łomonosowa w Moskwie. Po przejściu na emeryturę prof. Kaczmarka (w wieku 78 lat) w 1989 roku prof. Grabias obejmuje kierownictwo Zakładu Logopedii, który znacznie rozszerzono, logopedia bowiem przeżywa w Polsce niesłychany rozwój.

Prof. Stanisław Grabias (z autorem) przy swoim domu w Soli

Pełnił też ważne funkcje społeczne na UMCS. Potrafił wzbić się ponad doraźne spory i skrajne postawy, wypracować kompromis. W 1994 roku ukazało się IV wydanie, wydawnicze osiągnięcie prof. Grabiasa „Język w zachowaniach społecznych”, które jest jedyną w Polsce pozycją ujmującą język z perspektywy socjolingwistycznej i komunikacyjnej. W 1998 roku, decyzją Ministra Edukacji Narodowej, został profesorem zwyczajnym UMCS. Jest redaktorem serii prac monograficznych „Komunikacja językowa i jej zaburzenia” (21 tomów) oraz ogólnopolskiego czasopisma „Logopedia”. Jest także inicjatorem i redaktorem serii zawierającej prace zbiorowe „Mowa. Teoria – Praktyka”. Największym z dotychczasowych osiągnięć dydaktyczno-organizacyjnych prof. Grabiasa i jego zespołu jest otwarcie studiów przygotowujących do pracy w dziedzinie logopedii i audiofonologii we współpracy z prof. Henrykiem Skarżyńskim. Prof. Stanisław Grabias był jednym z głównych pomysłodawców utworzenia Kolegium UMCS w Biłgoraju i animatorem Dni Singerowskich w naszym mieście. Jest także honorowym obywatelem miasta Biłgoraj. Zdumienie budzi energia i pracowitość prof. Stanisława Grabiasa. Nie sposób opisać całej drogi życiowej i sukcesów w tak małych ramach naszego czasopisma.

Prof. zw. dr hab. Roman Tokarczyk, prawnik i filozof, profesor UMCS w Lublinie, Wyższej Szkoły Humanistycznej i Przyrodniczej w Sandomierzu, Wyższej Szkoły Handlowej w Radomiu, Wyższej Szkoły Zarządzania i Administracji w Zamościu. Urodził się 6 marca 1942 r. w Gródkach. Żona Czesława jest doktorem nauk matematycznych, prof. UMCS i LO im. Staszica w Lublinie. Oboje kończyli Liceum Pedagogiczne w Biłgoraju w 1961 roku.

Prof. Tokarczyk ukończył: Wydział Prawa i Filozofii w 1966 r., doktorat – 1970 r., habilitacja – 1976 r., tytuł profesora – 1990 r. Profesorem zwyczajnym został w 1994 r. Był na długoterminowych stażach naukowych z Fundacji Fullbrighta, w Nowym Yorku i innych uniwersytetach amerykańskich i europejskich. Jest autorem 761 publikacji w kraju i za granicą, w 8 językach, w tym wielu książek wielokrotnie wznawianych, komentowanych i recenzowanych z zakresu m.in. historii doktryn politycznych i prawnych, filozofii prawa, etyki prawniczej, komparatystyki prawniczej, prawa amerykańskiego i kultur prawnych świata. Najbardziej znane publikacje książkowe: „Współczesne doktryny polityczne” (wydań 15), „Prawa narodzin, życia i śmierci” (wydań 11), „Filozofia prawa” (wydań 10), „Prawo amerykańskie (wydań 10), „Współczesne kultury prawne” (wydań 7), „Komparatystyka prawnicza” (wydań 9), „Biojurysprudencja” (wydań 3). Przetłumaczył z języka angielskiego na polski fragmenty wielu dzieł myślicieli klasycznych, w tym całą anatomię prawa L. L. Fullera (1993 r.). Prof. Tokarczyk z pasją uprawiał dydaktykę akademicką. Należy do pionierów nauczania i badania w Polsce informatyki prawniczej. Przyczynił się do odrodzenia zainteresowań filozofią prawa i rozwoju wiedzy dotyczącej kultur prawnych świata. Był reporterem krajowym na światowych konferencjach Międzynarodowej Akademii Prawa Porównawczego i autorem kilkudziesięciu referatów naukowych. Jest promotorem ponad 2200 prac magisterskich i licencjackich(!), 8 doktoratów. Przez studentów obdarzony honorowym tytułem Homo Didacticus. Od 1979 roku jest organizatorem i I kierownikiem Katedry Teorii Organizacji i Kierownictwa na Wydziale Prawa i Administracji UMCS w Lublinie. Prof. Roman Tokarczyk jest członkiem kilkunastu krajowych i międzynarodowych akademii i towarzystw naukowych, wybieranym do ich władz. Jest czynnym uczestnikiem kilkudziesięciu kongresów, konferencji i sympozjum naukowych na niemal wszystkich kontynentach świata. Jego zawsze liberalne poglądy polityczne ułatwiły działalność radnego MRN w Lublinie (1969-1973) i członka trybunału stanu od 1993 roku. Jego hobby to długie podróże (objechał z żoną Czesławą Stany Zjednoczone i Kanadę). W Karolówce pod Biłgorajem, gdzie byłem bardzo mile przyjęty, państwo Tokarczykowie mają piękny domek i ogród z malwami. Obecnie prof. Roman Tokarczyk jest ciężko chory.

Mgr Zygmunt Dechnik – organizacyjny fenomen. Urodził się 20 listopada 1950 roku w Krzeszowie Górnym (wówczas powiat biłgorajski). Jego kariera życiowa była długa, atrakcyjna i owocna w osiągnięcia dla Biłgorajszczyzny. Maturę ostatniego rocznika Liceum Pedagogicznego zdał w 1969 roku i do 1973 r. był nauczycielem historii w Szkole Podstawowej w Hucisku. W latach 1973-1978 był działaczem i przewodniczącym zarządu powiatowego i miejskiego ZSMP w Biłgoraju. Następnie przeszedł do pracy partyjnej jako I sekretarz komitetu gminnego PZPR w Księżpolu. Jako przewodniczący społecznego komitetu budowy ośrodka zdrowia wykazał się energią i zmysłem organizacyjnym. Oprócz ośrodka zdrowia w Księżpolu wybudowano m.in. aptekę i szkołę. W latach 1989-1992 był organizatorem i dyrektorem Szkoły Podstawowej nr 5. Imponująca swoim wyglądem i wyposażeniem hala sportowa to jego zasługa. Następne 8 lat mgr Zygmunt Dechnik pracował jako nauczyciel historii i wiedzy o społeczeństwie w „swojej” szkole. Od 2000 roku jako pomysłodawca i współtwórca został dyrektorem Kolegium UMCS w Biłgoraju. Przy wsparciu kolegów – absolwentów Liceum Pedagogicznego oraz darczyńców Biłgoraj uzyskał rangę miasta uniwersyteckiego, a Kolegium umożliwiło ukończenie studiów ponad 600 studentom, głównie z terenu Biłgorajszczyzny. Po studiach na Wydziale Prawa i Administracji Zygmunt Dechnik ukończył Studia Podyplomowe w Centrum Kształcenia Służb Zagranicznych. W 1992 roku uzupełnił swoje wykształcenie o Studia Pedagogiczne w zakresie historii na UMCS. Przejawiał swoją aktywność w działalności społecznej w mieszkaniowym budownictwie patronackim. W latach 1994-1998 był radnym Rady Miasta, przewodniczącym komisji rewizyjnej, a w latach 1998-2002 przewodniczącym Rady Powiatu. W latach 2002-2006 był radnym Rady Powiatu, od 2006 r. przewodniczącym Rady Miasta, wybranym z listy komitetu wyborczego „Fundacja XXI”. W swoich działaniach skupiał się na tym, by wszystkie opcje polityczne harmonijnie ze sobą współdziałały, kierując się wyłącznie dobrem miasta, a nie partykularyzmem partyjnym. Współdziałając z różnymi środowiskami miasta, chciał tworzyć warunki do racjonalnego wykorzystywania zwiększonych w latach 2007-2013 środków unijnych, zwłaszcza w budowie „Miasteczka na Szlaku Kultur Kresowych”.

Mgr Zygmunt Dechnik jest autorem artykułów o treści historycznej. Był prezesem oddziału ZNP w latach 1994-2000, a potem sekretarzem rady „Fundacji Biłgoraj XXI”. Historia, publicystyka polityczna, łowiectwo i sport były jego hobby. „Moje osiągnięcia były możliwe, gdyż ukończyłem dobrą szkołę nauczycielską – Liceum Pedagogiczne” – powiedział. Zmarł 7 grudnia 2013 r.

 

Kazimierz Szubiak

 

- Reklama -

Zostaw odpowiedź

Twoj adres e-mail nie bedzie opublikowany.

Nowa Gazeta Biłgorajska nie bierze odpowiedzialności za treść komentarzy.